<?xml version="1.0" ?>
<!DOCTYPE book PUBLIC "-//KDE//DTD DocBook XML V4.1.2-Based Variant V1.1//EN" 
"dtd/kdex.dtd" [
  <!ENTITY kappname "&klipper;">
  <!ENTITY package "kdebase">
  <!ENTITY % addindex "IGNORE">
  <!ENTITY % Dutch "INCLUDE" 
> <!-- change language only here -->
]>

<book lang="&language;">
<bookinfo>
<title
>Het &klipper; Handboek </title>

<authorgroup>
<author
> <firstname
>Philip</firstname
> <surname
>Rodrigues</surname
> <affiliation
> <address
><email
>phil.rod@ntlworld.com</email
></address
> </affiliation
> </author>

<othercredit role="developer">
<firstname
>Carsten</firstname>
<surname
>Pfeiffer</surname>
<affiliation>
<address
><email
>pfeiffer@kde.org</email
></address>
</affiliation>
<contrib
>Ontwikkelaar</contrib>
</othercredit>

<othercredit role="reviewer">
<firstname
>Lauri</firstname>
<surname
>Watts</surname>
<affiliation>
<address
><email
>lauri@kde.org</email
></address>
</affiliation>
<contrib
>Nalezer</contrib>
</othercredit>

&Niels.Reedijk;<othercredit role="translator"
><firstname
>Rinse</firstname
> <surname
>de Vries</surname
><affiliation
><address
><email
>rinse@kde.nl</email
></address
></affiliation
><contrib
>Nederlandse vertaling voor KDE 3.1.3</contrib
></othercredit>

</authorgroup>

<copyright>
<year
>2000</year
><year
>2001</year
><year
>2002</year>
<holder
>Philip Rodrigues</holder>
</copyright>

<legalnotice
>&FDLNotice;</legalnotice>

<date
>2002-01-11</date>
<releaseinfo
>2.92.00</releaseinfo>

<abstract>
<para
>&klipper; is het klembord van &kde;.</para>
</abstract>

<keywordset>
<keyword
>KDE</keyword>
<keyword
>Klipper</keyword>
<keyword
>kdebase</keyword>
<keyword
>klembord</keyword>
</keywordset>
</bookinfo>
 
<chapter id="introduction">
<title
>Inleiding</title>
<para
>&klipper; is het klembord-hulpprogramma van &kde;. Het slaat de klembordgeschiedenis op en biedt de mogelijkheid om klembordinhoud te koppelen aan acties van applicaties. Rapporteer a.u.b. elk probleem of functieverzoek aan Carsten Pfeiffer <email
>pfeiffer@kde.org</email
>.</para>

</chapter>

<chapter id="using-klipper">
<title
>&klipper; gebruiken</title>

<sect1 id="basic-usage">
<title
>Basisgebruik</title>

<para
>Om de klembordgeschiedenis weer te geven, klik op het pictogram van &klipper;, of druk op de toetsencombinatie <keycombo action="simul"
>&Ctrl;&Alt;<keycap
>V</keycap
> </keycombo
>. &klipper; toont nu een geschiedenis van items die op het klembord werden geplaatst. Door een item te selecteren kopieert u deze naar het klembord, vanwaar het weer op de gebruikelijke wijze kan worden geplakt in elke willekeurige &kde;- of X-applicatie.</para>

</sect1>

<sect1 id="actions">
<title
>Acties</title>

<para
>&klipper; kan acties uitvoeren op de inhoud van het klembord, gebaseerd op of ze overeenkomen met een bepaalde reguliere expressie. Bijvoorbeeld, elk klemborditem dat begint met <quote
>http://</quote
> kan worden doorgegeven aan &Netscape; of &konqueror; als een te openen &URL;-adres.</para>

<para
>Om gebruik te maken van deze functie, kopieer eenvoudigweg een &URL;-adres of een bestandsnaam naar het klembord. Als er een overeenkomende reguliere expressie in de lijst van &klipper; staat, dan zal er een contextmenu worden geopend die de bijhorende mogelijkheden toont (bijv. &URL;-adres openen in &konqueror;, &URL;-adres openen in &Netscape;). Gebruik uw muis of toetsenbord om de optie te kiezen die u wilt gebruiken en &klipper; zal het programma starten dat u hebt geselecteerd, waarbij het programma het adres uit het klemborditem opent.</para>

<para
>Als u niet een actie wilt uitvoeren op het klemborditem, selecteer dan de optie <guimenuitem
>Annuleren</guimenuitem
> in het contextmenu. Het menu wordt ook gesloten als u verder geen actie onderneemt, zodat u verder kunt gaan met uw werk. U kunt het tijdsbestek waarbinnen het menu geopend blijft instellen in het dialoogvenster <guilabel
>Voorkeuren</guilabel
>, bij de optie <guilabel
>Tijdslimiet voor actiecontextmenu's</guilabel
> van tabblad <guilabel
>Algemeen</guilabel
>.</para>
	  
<para
>U kunt akties volledig uitschakelen door op &klipper; te klikken en de optie <guimenuitem
>Acties ingeschakeld</guimenuitem
> te selecteren, of via de toetsencombinatie <keycombo action="simul"
>&Ctrl;&Alt;<keycap
>V</keycap
></keycombo
>, gevolgd door <keycombo action="simul"
>&Ctrl;&Alt;<keycap
>X</keycap
></keycombo
>.</para>

<para
>Klembordinhoud die overeenkomt met een bepaalde reguliere expressie kan ook worden bewerkt voordat de actie er op wordt uitgevoerd. Selecteer <guimenuitem
>Inhoud bewerken</guimenuitem
> in het contextmenu van &klipper; en bewerk het klemborditem. Klik vervolgens op <guibutton
>Ok</guibutton
> om terug te keren naar het contextmenu. Vervolgens kunt u de bijhorende actie uitvoeren, zoals het openen van een Internetadres in Konqueror.</para>

<para
>Via de toetsencombinatie <keycombo action="simul"
>&Ctrl;&Alt;<keycap
>R</keycap
></keycombo
> kunt u het contextmenu openen om de laatste handeling die door &klipper; is uitgevoerd opnieuw uit te voeren.</para>

</sect1>

<sect1 id="clipboard-modes">
<title
>Klembordmodi</title>

<sect2 id="clipboard-modes-general">
<title
>Algemeen</title>
<para
> &klipper; kan worden gebruikt om de klembordmodus in te stellen voor heel &kde;. De eerste modus zal bekend overkomen bij gebruikers van &Microsoft; &Windows; en &Mac;: tekst wordt op het klembord geplaatst via de knip/kopieer-mogelijkheid van de gebruikte applicatie (en over het algemeen via de toetsencombinaties resp. <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>X</keycap
></keycombo
> en <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>C</keycap
></keycombo
>) en de plakmogelijkheid van de gebruikte applicatie (en over het algemeen via de toetsencombinatie  <keycombo
>&Ctrl;<keycap
>V</keycap
></keycombo
>) voegt de klembordinhoud in op de gewenste plek. </para>
<para
> De tweede modus is meer bekend bij ervaren &UNIX;-gebruikers: geselecteerde tekst wordt automatisch naar het klembord gekopieerd, en door te klikken met de <mousebutton
>middelste</mousebutton
> muisknop wordt de klembordinhoud op de gewenste plek ingevoegd. </para>
</sect2>

<sect2 id="changing-clipboard-modes">
<title
>Klembordmodus wijzigen</title>
<para
> Om te wisselen van klembordmodus; selecteer <guimenuitem
>Klipper configureren</guimenuitem
> in het contextmenu van &klipper;, en selecteer tabblad <guilabel
>Algemeen</guilabel
> in het dialoogvenster dat wordt geopend. Bij sectie <guilabel
>Gedrag van Klembord/selectie</guilabel
> kunt u het gedrag instellen: selecteer <guilabel
>Inhoud van het klembord en de selectie synchroniseren</guilabel
> voor de &UNIX;-modus, of selecteer <guilabel
>Klembord en selectie gescheiden houden</guilabel
> als u de &Windows;/&Mac;-modus wilt gebruiken. Deze laatste modus scheidt in feite beide typen klembord van elkaar, dus als u tekst selecteert met de muis, en vervolgens elders met de middelste muisknop klikt, dan voegt KDE de eerder geselecteerde tekst in. </para>
</sect2>

</sect1>

</chapter>

<chapter id="preferences">
<title
>&klipper;-voorkeuren</title>

<sect1 id="viewing-options">

<title
>Het voorkeurendialoogvenster bekijken</title>

<para
>Om de instellingen van &klipper; te bekijken of wijzigen, open het contextmenu van &klipper; en selecteer <guimenuitem
>Klipper configureren</guimenuitem
>. Het voorkeurendialoogvenster van &klipper; zal verschijnen. De inhoud ervan wordt hierna beschreven.</para>

</sect1>

<sect1 id="general-tab">
<title
>Algemene opties</title>

<variablelist
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Contextmenu tonen bij muiscursorpositie</guilabel
></term
> <listitem
><para
>Zorgt ervoor dat &klipper;'s contextmenu verschijnt bij de muisaanwijzer, in plaats van bij het pictogram in het &kde;-paneel. Handig als u uw muis meer gebruikt dan het toetsenbord.</para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Klembordinhoud opslaan bij afsluiten</guilabel
></term
> <listitem
><para
>Als u deze optie selecteert controleert &klipper; bij het selecteren van een item uit de klembordgeschiedenis of er acties zijn die geschikt zijn voor dat item en toont vervolgens de mogelijke acties. Als deze optie niet is geselecteerd, dan kunnen er geen acties worden uitgevoerd op items uit de klembordgeschiedenis.</para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Acties nogmaals uitvoeren op een item geselecteerd uit de geschiedenis</guilabel
></term
> <listitem
><para
>Als u deze optie inschakelt toont &klipper; het contextmenu met acties die kunnen worden uitgevoerd op dat item.</para
> </listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Selectie negeren Deze optie verhindert dat de selectie wordt opgeslagen in de klembordgeschiedenis. Alleen expliciete klembordwijzigingen worden opgeslagen.</guilabel
></term
> <listitem
><para
>Gedrag van klembord/selectie Bepaalt de klembordmodus. Zie bij <xref linkend="clipboard-modes"/> </para
> </listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Leeg klembord voorkomen</guilabel
></term
> <listitem
><para
>Als u deze optie inschakelt zal het klembord nooit leeg zijn: &klipper; zal het meest recente item uit de klembordgeschiedenis op het klembord plaatsen, zodat het klembord nooit leeg is. </para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Tijdslimiet voor actiecontextmenu's</guilabel
></term
> <listitem
><para
>Bepaalt het tijdsbestek waarin een contextmenu geopend zal blijven als u geen handeling uitvoert.</para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
><term
><guilabel
>Grootte van klembordgeschiedenis</guilabel
></term
> <listitem
><para
>Bepaalt het aantal items dat zal worden bewaard in de klembordgeschiedenis.</para
></listitem
> </varlistentry
> </variablelist>

</sect1>

<sect1 id="actions-tab">
<title
>Akties-opties</title>

<variablelist
> <varlistentry
> <term
>Expressies/acties bewerken</term
> <listitem
><para
>Bij tabblad <guilabel
>Acties</guilabel
> dubbelklikt u op de reguliere expressie of actie die u wilt bewerken. Een invoerdialoogvenster wordt geopend waarin u de tekst naar eigen wens kunt bewerken. Zorg er voor dat u op <keysym
>Enter</keysym
> drukt als u klaar bent.</para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
>Expressies/acties toevoegen</term
> <listitem
><para
>Klik op de knop <guibutton
>Actie toevoegen</guibutton
> om een nieuwe reguliere expressie voor &klipper; aan te maken. &klipper; gebruikt &Qt;'s <classname
>QregExp</classname
>, deze ondersteunt de meeste reguliere expressies die u bijvoorbeeld ook gebruikt in <application
>grep</application
> of <application
>egrep</application
>.</para
> <para
>U kunt een beschrijving van het type reguliere expressie toevoegen (bijv. <quote
>HTTP URL-adres</quote
>) door met de <mousebutton
>linker</mousebutton
> muisknop op de <guilabel
>bechrijving</guilabel
> van het nieuwe item te dubbelklikken. </para
> <note
><para
>Gedetailleerde informatie over het gebruik van <classname
>QRegExp</classname
> reguliere expressies kunt u vinden op <ulink url="http://doc.trolltech.com/qregexp.html#details"
>http://doc.trolltech.com/qregexp.html#details</ulink
>. Opmerking: &klipper; biedt geen ondersteuning voor jokertekens die op deze webpagina worden genoemd.</para
></note
> <para
>Bewerk de reguliere expressie zoals hierboven is omschreven. Om een uit te voeren commando toe te voegen, klik met de <mousebutton
>rechter</mousebutton
> muisknop, selecteer <guimenuitem
>Commando toevoegen</guimenuitem
> en bewerk het commando dat verschijnt in de boomstructuur onder de reguliere expressie.</para
> <para
>De <token
>%s</token
> in het commando zal worden vervangen door de klembordinhoud. Bijv. als uw commando-definitie <userinput
><command
>kedit</command
> <token
>%s</token
></userinput
> is en de klembordinhoud is <filename
>/home/rinse/tekstbestand</filename
> , dan zal het commando <userinput
><command
>kedit</command
> <filename
>/home/rinse/tekstbestand</filename
></userinput
> worden uitgevoerd. Als u <token
>%s</token
> wilt insluiten in het commando, plaats er dan een backslash voor: <userinput
>\%s</userinput
>.</para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
><term
><guibutton
>Geavanceerd...</guibutton
></term
> <listitem
><para
>Opent het dialoogvenster <guilabel
>Acties deactiveren voor vensters van het type WM_CLASS</guilabel
>.</para
> <para
>Sommige programma's zoals &konqueror;, gebruiken het klembord intern. Als u telkens ongewenste contextmenu's van &klipper; krijgt tijdens het gebruik van een bepaalde applicatie, doe dan het volgende:</para
> <orderedlist
> <listitem
><para
>Open de applicatie</para
></listitem
> <listitem
><para
>Vanuit een terminal, voer het commando <userinput
><command
>xprop</command
> | <command
>grep</command
> <parameter
>WM_CLASS</parameter
></userinput
> uit en klik vervolgens op het venster van de applicatie die u draait.</para
></listitem
> <listitem
><para
>De eerste term direct achter het = teken is degene die u moet invoeren</para
></listitem
> </orderedlist
> <para
>Zodra de WM_CLASS is toegevoegd zullen er geen acties meer worden gegenereerd voor vensters van die.</para
> </listitem
> </varlistentry
> </variablelist>

</sect1>

<sect1 id="shortcuts-tab">
<title
>Snelkoppeling-opties</title>

<para
>Bij tabblad Snelkoppelingen kunt u de toetsenbindingen die worden gebruikt voor de toegang tot &klipper;'s functies wijzigen. U kunt de snelkoppelingen veranderen in een van de drie mogelijkheden:</para>

<variablelist
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Geen</guilabel
></term
> <listitem
><para
>De geselecteerde actie kan niet worden uitgevoerd via een toetsencombinatie</para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Standaard</guilabel
></term
> <listitem
><para
>De geselecteerde actie gebruikt &klipper;'s standaard toetsencombinatie. Dit zijn de snelkoppelingen waarnaar in deze handleiding wordt gerefereerd.</para
></listitem
> </varlistentry
> <varlistentry
> <term
><guilabel
>Aangepast</guilabel
></term
> <listitem
><para
>De geselecteerde actie wordt toegewezen aan een toetsencombinatie die u zelf instelt.</para
> <para
>Om een aangepaste toetsencombinatie te kiezen voor de geselecteerde actie, klik op de representatie van deze toetsencombinatie rechtsonder in het scherm. Typ vervolgens de gewenste toetsencombinatie in op uw toetsenbord en klik op OK. </para
> </listitem
> </varlistentry
> </variablelist>

</sect1>
</chapter>

<chapter id="credits">
<title
>Aftiteling en licentie</title>

<para
> &klipper; </para>
<para
> Programma: copyright 1998 Andrew Stanley-Jones <email
>asj@cban.com</email
> </para>
<para
> Programma: copyright 1998-2000 Carsten Pfeiffer <email
>pfeiffer@kde.org</email
></para>
<para
> Momenteel onderhouden door Carsten Pfeiffer </para>

<para
> Documentatie: copyright 2000-2002 Philip Rodrigues <email
>phil.rod@ntlworld.com</email
> </para>

&underFDL;
&underGPL;

</chapter>

<appendix id="installation">
<title
>Installatie</title>

<sect1 id="getting-klipper">
<title
>Hoe kunt u &klipper; verkrijgen</title>

&install.intro.documentation;

</sect1>


<sect1 id="compilation">
<title
>Compilatie en installatie</title>
<para
>&klipper; wordt gecompileerd en ge&iuml;nstalleerd via het pakket kdebase en verschijnt vervolgens standaard in uw &kde;-paneel als u KDE 3 opstart.</para
> 

<screenshot
> <screeninfo
>&klipper; pictogram</screeninfo
> <mediaobject
> <imageobject
> <imagedata fileref="screenshot.png" format="PNG"/> </imageobject
> <textobject
> <phrase
>Schermafdruk</phrase
> </textobject
> </mediaobject
> </screenshot>

<para
>Om dit uit te schakelen, verwijder het bestand <filename
>$KDEDIR/share/autostart/klipper.desktop</filename
>, of maak een bestand genaamd <filename
>$HOME/share/autostart/klipper.desktop</filename
> aan met de volgende tekst: <programlisting>
[Desktop Entry]
Hidden=true
</programlisting
> Hiermee houdt u de systeeminstallatie intact en voorkomt u alleen dat &klipper; op uw desktop wordt gestart, zonder dat andere gebruikers zonder &klipper; komen te zitten. </para>

</sect1>
</appendix>

&documentation.index; 

</book>
<!--
Local Variables:
mode: sgml
sgml-minimize-attributes: nil
sgml-general-insert-case: lower
sgml-indent-step: 0
End:
-->










